مقالات

ویژگی های خواب REM

بهترین تحقیقات در مورد خواب انسان در آزمایشگاه انجام می‌گیرد که در آن آزمایشگر با چسباندن الکترودهایی بر روی جمجمه خواب رونده برای ثبت و کنترل موج نگار مغزی ( EEG ) وی را برای اندازه گیری‌های الکتروفیزیولوژیایی آماده می‌کند. الکترو آنسفالوگراف یا EEG یکی از ابزارهای اصلی مورد استفاده برای تحقیق درباره خواب است. EEG فعالیت الکتریکی مغز را که به صورت امواج مغزی آشکار می‌شود، اندازه می‌گیرد.

خواب دارای پنج مرحله است:

مرحله اول

وقتی ما به مرحله اول خواب وارد می‌شویم، امواج مغزی از آهنگ آلفا به تتا عبور می‌کنند. امواج تتا که فرکانس آنها بین ۶ تا ۸ سیکل بر ثانیه است با حرکات آرام چشمی همراه هستند. تبدیل امواج آلفا به امواج تتا می‌تواند حالت خواب آور به دنبال آورد. در این دوره ما تصاویر توهمی کوتاهی می‌بینیم که به تصاویر رویا شباهت دارند و مثل یک عکس روشن هستند. این تصاویر احتمالا به خلاقیت مربوط می‌شوند. مرحله اول خواب سبک‌ترین مرحله آن است. اگر در این مرحله از خواب بیرون بیاییم، احتمالا احساس خواهیم کرد که اصلا نخوابیده‌ایم.

ویژگی های خواب REM

ویژگی های خواب REM

مرحله دوم

پس از ۳۰ تا ۴۰ دقیقه خواب در مرحله اول ، در سراشیبی مراحل دوم ، سوم و چهارم خواب می‌افتیم. در طول مرحله دوم امواج مغزی دامنه متوسط و فرکانس تقریبا ۴ تا ۷ سیکل در ثانیه را نشان می‌دهد، اما با دوکهای خواب همراه هستند. دوکهای خواب فرکانس بین ۱۲ تا ۱۶ سیکل در ثانیه دارند و برنامه‌های کوتاه فعالیت سریع مغزی را نشان می‌دهند. در طول این مرحله ما دوره‌هایی را نیز تجربه می‌کنیم که اصطلاحا مجموعه K نامیده می‌شوند. مجموعه K در اثر افزایش کوتاه مدت فعالیت مغز که در اثر واکنش به محرکهای خارجی مثل سر و صدای کتابی که به زمین می‌افتد، یا محرکهای درونی مثل گرفتگی ماهیچه پا بوجود می‌آید.

مرحله سوم

حدود پانزده دقیقه بعد وارد مرحله سوم خواب می‌شویم که به علامت آن وقوع فعالیت امواج دلتا با ارتفاع بالا (و فرکانس کمتر از ۳،۵@ هرتز) است. تمایز بین مرحله سوم و چهارم خواب کاملا مشخص نیست. مرحله سوم دارای ۲۵ تا ۵۰ درصد فعالیت دلتا و مرحله چهارم بیشتر از ۵۰ درصد فعالیت دلتا را دارا است.

مرحله چهارم

مرحله چهار عمیق‌ترین مرحله خواب را تشکیل می‌دهد. مرحله‌ای که بیدار شدن از آن دشوار است. تنها صدای بلند موجب بیداری فرد از این مرحله خواب می‌شود و وقتی هم که بیدار شد، گیج و منگ است. در این مرحله امواج دلتا کند می‌شوند، تعداد آنها به نیم تا دو سیکل در ثانیه می‌رسد و در این لحظه است که بزرگترین دامنه را دارند.

مرحله پنجم

تقریبا نیم ساعت پس از خواب عمیق در مرحله چهار ما مسیر برگشت را پیش می‌گیریم. دوباره هر یک از مراحل را پشت سر می‌گذاریم تا به مرحله‌ای برسیم که آن را خواب رم ( REM ) می‌نامیم و منظور از REM حرکات سریع چشمی است که از زیر پلکها قابل روئیت است و شاخص این دوره به حساب می‌آید. در دوره خواب REM مغز امواج تقریبا سریع و با دامنه ضعیف تولید می‌کند. این امواج به امواج تولید شده در خواب سبک مرحله اول شباهت دارند. خواب REM خواب تناقضی نیز نامیده شده است، زیرا خطوط EEG مورد مشاهده در دوره خواب REM فعالیتی ایجاد می‌کنند که تا اندازه‌ای به فعالیت حالت بیداری شباهت دارد.

در طول خواب REM مقدار استیل کولین مغز افزایش می‌یاید. اما مقدار نور آدرنالین و سروتونین آن کاهش پیدا می‌کند. خواب REM نیز خواب عمیقی است, یعنی در این دوره به سختی بیدار می‌شویم. اولین ورود ما به مرحله ۴ خواب معمولا طولانی‌تر است. به تدریج که شب پیش می‌رود، خواب سبکتر می‌شود. دوره خواب REM به تدریج افزایش می‌یابد و نزدیک صبح آخرین دوره خواب REM ممکن است نیم ساعت طول بکشد

ویژگی های خواب REM

ویژگی های خواب REM

 درباره REM

در این چرخه در فاصله های منظم فرد می تواند از مسیر خارج و وارد مرحله REM شود. اغلب رویاها در همین مرحله رخ می دهد. در طی ساعت نخستین خواب انحراف به سمت خواب REM کم است اما با نزدیک شدن به صبح، فرد زمان بیشتری را صرف این مرحله می کند. در پایان هر REM، وقتی به مرحله دوم باز می گردید، انتخاب با شما است که به خواب عمیق تر بروید یا بیدار شوید.
خواب REM زمان عمده خواب دیدن است و اگر در این زمان از خواب بیدار شوید اغلب رویاهای خود را به وضوح به یاد می آورید. رویاهایی که در مراحل دیگر خواب رخ می دهد مانند پیام های تجاری کوتاه و منطقی است، اما رویاهای REM عموما چهل تکه ای از وقایع غیر منطقی و احساسات شدید است.

ویژگی های خواب REM

خواب REM معمولا در مرحله دوم خواب شروع می شود. این خواب با حرکات چشم همراه است، در این مرحله با اینکه پلک ها بسته هستند، اما چشم حرکت می کند. چشم ها در این زمان حتی بیشتر از زمان بیداری کامل، دیوانه وار حرکت می کنند. همراه با حرکات چشم ضربان قلب و تنفس نیز سریع تر می شود. بدن اکسیژن بیشتری جذب می کند. با شروع خواب REM ساقه مغز ارتباط میان مغز و ستون فقرات را قطع می کند و ارتباط تمام ماهیچه ها به جز ماهیچه هایی که حیات شما به آن ها وابسته است با مغز قطع می شود. دقیقا مانند فلج شدن است با این تفاوت که با اتمام خواب مرحله REM می توانید دوباره حرکت اندام های خود را به دست آورید. کودکان این قطع ارتباط میان مغز و ماهیچه ها را ندارند به همین دلیل است که در طی خواب REM حرکت می کنند. در بزرگسالان عضلات بدن ممکن است دچار تکان های ناگهانی شوند. آلت تناسلی مردان در این مرحله می تواند دچار نعوظ شود و در زنان نیز اندام های تناسلی حس زمان نزدیکی را دارند. این وقایع به ندرت در سایر مراحل خواب رخ می دهد.

تاثیرات خواب REM

طی تحقیقات به عمل آمده بر حیوانات نوزاد پلاتیپوس که از جمله نارس ترین نوزادان در طبیعت است، تقریبا تمام زمان نوزادی خود را در خواب REM می گذراند. نوزاد دلفین وقتی به دنیا می آید می تواند شنا کند، غذا بخورد و کارهای یک دلفین بزرگ را انجام دهد، تقریبا هیچ زمانی را در خواب REM نمی گذراند. توانایی یادگیری در این نوع خواب است که بهبود پیدا می کند و این نوع خواب نقش مهمی در پیشرفت ذهنی دارد و آن شامل ورزش دادن به مغز کودک زودرس است.

انسان ها بزرگ می شوند اما ذهن دست از رویاپردازی بر نمی دارد و تصور کنید که قدرت تحلیل انسان باید تا کی پیش برود که او بتواند فناوری جدیدی اختراع کند، موسیقی و کتاب بیاموزد و روابط پیچیده برقرار کند و به رویا جامه عمل بپوشاند. به همین دلیل بزرگسالان نیاز دارند زمان زیادی را در مرحله خواب REM بگذرانند.

۳۰ مهر ۱۳۹۸
ویژگی های خواب REM

ویژگی های خواب REM

ویژگی های خواب REM بهترین تحقیقات در مورد خواب انسان در آزمایشگاه انجام می‌گیرد که در آن آزمایشگر با چسباندن الکترودهایی بر روی جمجمه خواب رونده […]
۲۹ مهر ۱۳۹۸
نارکولپسی یاحمله خواب

نارکولپسی یاحمله خواب

نارکولپسی یاحمله خواب حمله‌های خواب در ساعات بیداری را حمله خواب یا خواب‌تازش یا نارکولپسی (به انگلیسی: Narcolepsy) می‌گویند. خواب‌تازش یکی از اختلالات خواب است و عبارت است از میل ناگهانی و مقاومت‌ناپذیر به […]
۲۸ مهر ۱۳۹۸
اختلال هرزه خواری یا پیکا 

اختلال هرزه خواری یا پیکا 

اختلال هرزه خواری یا پیکا یک نوع اختلال خوردن است که فرد به مصرف موادی مانند خاک یا رنگ و چیزهای آلوده که ارزش غذایی ندارند، می پردازند. […]
۲۷ مهر ۱۳۹۸
دلایل استرس کودکان

دلایل استرس کودکان

دلایل استرس کودکان تشخیص استرس در کودکان توسط والدین کمک می‌کند تا آن‌ها هر چه زودتر عامل استرس زا را حذف کرده و سلامت فرزند خود را […]